Budynek Poczty Polskiej w Chorzowie

Poczta Polska w Chorzowie

woj. śląskie, 41-500 Chorzów, ul. Pocztowa 1

2020.06.02 :: .doc

Poczta Polska w Chorzowie, na początku ulicy Wolności, jest jednym z architektonicznych symboli miasta. Monumentalny gmach wzniesiono w 1892 roku, w stylu ulubionym przez działających na terenie Cesarstwa Niemieckiego architektów - neogotyckim. Dzięki swym rozmiarom i użyciu cegły, budynek sprawia wrażenie budowli średniowiecznej. Odczucie to potęguje charakterystyczna wieża z ażurowym hełmem - pozostałość po napowietrznym systemie telekomunikacyjnym z końca XIX wieku.

Urzędy pocztowe na Śląsku

Rozwój poczty, obok rozbudowy sieci kolejowej, był jednym z priorytetów polityki gospodarczej nowoczesnych państw europejskich w XIX wieku. Nie inaczej było w Królestwie Prus i, później, w II Rzeszy, których częścią pozostawał Górny Śląsk. Pierwszy urząd pocztowy, w osadzie przemysłowej położonej przy Hucie Królewskiej, otwarto już na początku XIX wieku. Dokładnie – w roku 1804. Jako że daleko jej jeszcze było do miasta, urząd podporządkowano placówce w Gliwicach. Stan ten trwał blisko 70 lat. W tym czasie królewskohucka poczta awansowała, kolejno, z ekspedycji pocztowej II klasy, przez ekspedycję I klasy, na Samodzielny Urząd Pocztowy. Poważny status wymusił budowę nowej, reprezentacyjnej siedziby tej instytucji.

Poczta Główna

Poczta Główna została wzniesiona w 1892 roku. Obiekt zaprojektował Johann Schubert. Po dziewięciu latach rozbudowano go i w efekcie, na zbiegu dzisiejszych ulic Wolności i Pocztowej, powstał okazały, dwukondygnacyjny, ceglany budynek nawiązujący stylistycznie do gotyku. Budowniczowie nie szczędzili mu ozdób: piękne, ostrołukowe okna, okazałe drzwi główne z latarniami, wieżyczki na dachu. Nawet ściany upiększono zielonymi kształtkami. Efektowna jest wieża z ażurową kopułą, wznosząca się od ulicy Pocztowej. W kopule kiedyś mieścił się supernowoczesny, napowietrzny system telekomunikacyjny. Podobny stosowano ponoć tylko we Wrocławiu i Stralsundzie. Również plac przed Pocztą Główną posiada ciekawą historię. Pod koniec XIX wieku ustawiono na nim olbrzymi – ponad 3 metry! – pomnik z postacią Germanii. W okresie międzywojennym prezydent Rzeczypospolitej Ignacy Mościcki odsłonił na jego miejscu Pomnik Powstańca Śląskiego. Za czasów PRL zastąpił go Pomnik Orła Białego (bez korony). Teraz w tym miejscu jest skwer z fontanną.

źródło tekstu: https://slaskie.travel/

:: więcej zdjęć >>>

---

Stadion Śląski w Chorzowie

Decyzja o budowie Stadionu Śląskiego na terenie tworzonego się największego parku miejskiego w Europie (WPKiW) zapadła w 1950 podczas posiedzenia Wojewódzkiej Rady Narodowej w Katowicach. Stadion zaprojektował architekt Julian Brzuchowski, kierownikiem robót był inż. Wiktor Pade. Roboty rozpoczęły się w 1951. Część prac wykonywali fachowcy sprowadzeni z Czechosłowacji. Stadion został zbudowany z piaskowca czerwonego i białego oraz granitu i betonu. Budowa największego w kraju stadionu pociągała za sobą duże koszty. Kluby sportowe z okręgu katowickiego wpłaciły do kasy komitetu budowy ponad 100 tysięcy złotych. Szukano kibiców, którzy przy budowie obiektu pracowaliby nieodpłatnie. Równolegle budowano w Warszawie Stadionem Dziesięciolecia.

Obiekt został ukończony latem 1956. Jego oficjalna inauguracja miała miejsce w dniu najważniejszego święta narodowego Polski Ludowej 22 lipca 1956 – przegranym 0:2 – towarzyskim spotkaniem piłkarskim przeciwko NRD. Pierwszym dyrektorem został Mikołaj Beljung. W 1959 założono na nim pierwsze w Polsce sztuczne oświetlenie elektryczne.

W 1993 Polski Związek Piłki Nożnej nadał mu status Stadionu Narodowego. W 1995 rozpoczęła się gruntowna przebudowa stadionu. Pierwszy jej etap zakończono w 1997, a drugi w 2001. W październiku 2007 zamontowano system podgrzewający płytę boiska oraz wymieniono jej murawę

W 2009 roku rozpoczął się kolejny etap przebudowy stadionu. Wybudowane zostało zadaszenie, tor żużlowy zastąpiła lekkoatletyczna bieżnia, ponadto wybudowane zostało dodatkowe piętro trybun. Stadion zwiększył swą pojemność do ok. 55 tysięcy osób.

Cały kompleks Stadionu Śląskiego zajmuje powierzchnię 21,34 ha. Oprócz głównego stadionu obejmuje on również boczne boisko treningowe ze sztuczną nawierzchnią, oświetleniem oraz zadaszoną trybuną na 300 miejsc siedzących, które 3 czerwca 2005 – jako pierwsze w kraju – otrzymało z rąk prezydenta FIFA Seppa Blattera międzynarodowy certyfikat FIFA. W kompleksie znajdują się również: drugie boisko treningowe z naturalną trawą, widownią na 100 osób i oświetleniem, boiska do gry w koszykówkę i piłkę ręczną, korty tenisowe, siłownia, szereg wielofunkcyjnych sal (w tym sala konferencyjna na 500 osób), restauracja oraz hotel posiadający 70 miejsc noclegowych.

Pomnik Hrabiego von Redena na Placu Hutników - Chorzów

W roku 1852, z okazji rocznicy 50. lat od uruchomienia pierwszego wielkiego pieca w hucie Królewskiej (niem. Königshütte), na wzgórzu w Królewskiej Hucie[4] postawiono Redenowi pomnik, autorstwa znanego królewskohuckiego rzeźbiarza Theodora Erdmanna Kalidego (zniszczony w lipcu 1939 r. przez działaczy „Związku Stowarzyszeń Polskich Chorzowian”, odbudowany i ponownie odsłonięty rok później, i powtórnie usunięty po zajęciu Chorzowa przez Polskę po II wojnie światowej). Odtąd wzgórze nazywano Redenberg (Góra Redena). Chociaż nazwę oficjalnie zmieniono po wojnie na Górę Wyzwolenia, jednak nazwa Góra Redena jest używana przez mieszkańców miasta do dziś.

Dnia 6 września 2002 roku na chorzowskim rynku postawiono po raz trzeci pomnik Redena, autorstwa tyskiego rzeźbiarza Augusta Dyrdy, który dokonał rekonstrukcji pierwszego pomnika. Postać Redena w górniczym mundurze wspiera lewą rękę na rozwiniętej mapie, a prawą na górniczym oskardzie, lewą stopę – na bryle rudy. Na cokole pomnika znajduje się następująca inskrypcja:

1. Fryderyk Wilhelm hrabia von Reden, 23.III.1752 – 3.VII.1815
2. Zasłużonemu dla rozwoju przemysłu na Śląsku Społeczeństwo Chorzowa
3. Odsłonięto w 250 rocznicę urodzin F. W. Redena
4. Rzeźbę Teodora E. Kalidego zrekonstruował Augustyn Dyrda w 2002 roku

Górny Śląsk zawdzięcza Redenowi ożywienie gospodarcze spowodowane rozwojem przemysłu. Z jego inicjatywy wybudowano w okolicy Tarnowskich Gór kopalnię rud oraz hutę Friedrich w Strzybnicy. Po odkryciu w 1790 roku przez sprowadzonego z Belgii inżyniera górniczego, żydowskiego pochodzenia, Salomona Isaaca, złóż węgla kamiennego w okolicy wsi Zabrze i Łagiewniki powstały kopalnie fiskalne – kopalnia węgla kamiennego Prinz Karl von Hessen (od 1800 König) oraz Königin Luise (obecnie zabytkowa Kopalnia Luiza). Razem z kopalnią Prinz Karl von Hessen zbudowano hutę Königshütte (późniejsza Huta Kościuszko), co dało impuls do budowy miasta Królewska Huta. Reden sprowadził też na Górny Śląsk inżyniera metalurga Johna Baildona – uważanego za ojca współczesnej metalurgii. Razem z nim założył Królewską Odlewnię Żeliwa w Gliwicach (obecnie Gliwickie Zakłady Urządzeń Technicznych), skonstruował piece do tamtejszych hut oraz założył Królewską Hutę. Zaprojektował też transportowe szlaki wodne (częściowo w Głównej Kluczowej Sztolni Dziedzicznej) z dzisiejszej kopalni „Król” i kopalni „Luiza” do Gliwic.

---